Endüstriyel tasarım nedir?

554 sayılı Endüstriyel Tasarımların Korunmasına İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamede endüstriyel tasarımı kavramı şu şeklide tanımlanmaktadır;

"Tasarım, bir ürünün tümü, veya bir parçası veya üzerindeki süslemenin, çizgi, şekil, biçim, renk, doku, malzeme veya esneklik gibi insan duyuları ile algılanan çeşitli unsur veya özelliklerinin oluşturduğu bütünü ifade eder."

Korumanın Nitelikleri

Yenilik

Bir tasarım, Türk Patent Enstitüsü'ne başvuru tarihinden önce, dünyanın herhangi bir yerinde, kamuya sunulmamış ise yeni olarak kabul edilir. Başvuru tarihinden geriye doğru on iki ay içinde kamuyu yapılan sunuşlar, tasarımın yeniliğini etkilemez.

Ayırt Edici Nitelik

Tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenim ile bilinen herhangi bir tasarımın bu kullanıcıda yarattığı genel izlenim arasındaki belirgin bir farklılık olması, ayırt edilebilir niteliğe sahip olma anlamındadır.

Endüstriyel tasarım Tescili Süreci Neleri İçerir?

Ülkemizde endüstriyel tasarımların tescil süreci özet olarak şekli inceleme, endüstriyel tasarım siciline kayıt ve yayın, itirazlar ve belgelendirme olarak dört ana işlem sürecinden oluşmaktadır.

Şekli İnceleme:

Başvuru için gerekli evrakların başvuruda sunulup sunulmadığı, sunulmuş ise bu evrakların ilgili Yönetmelik maddelerinde açıkça ifade edilen nitelikte olup olmadığının incelenmesidir.

Endüstriyel Tasarım Sicile Kayıt ve Yayımlama:

Endüstriyel tasarım tescil başvuruları Endüstriyel Tasarım Siciline kaydedilmesi ve ilgili  Resmi Endüstriyel Tasarımlar Bülteninde yayınlanmasıdır.

Tescile İtiraz:

Yayınlanan tasarımlara, yenilik ve ayırt edici nitelik vasfına sahip olmadığı gerekçesiyle yada hak sahipliğine dayanarak ilân tarihinden itibaren altı ay içinde Enstitü nezdinde itiraz edilmesidir.

İtiraz edilen tasarımın hak sahipliği ile, yenilik ve ayırt edici nitelik vasfına sahip olup olmadığı sunulan belgeler ışığında Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu tarafından incelenir.

Belgelendirme:

6 aylık yasal itiraz süresi içerisinde endüstriyel tasarım tesciline ilişkin itirazda bulunulmaması yada yapılan itirazların reddedilmesi tasarım tescil belgesinin hazırlanmasıdır 554 Sayılı Endüstriyel Tasarımların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca, bir tasarım tescil başvurusu başvuru aşamasında "yenilik" ve "ayırt edici nitelik" kriterlerine göre incelemeye tabi tutulmamaktadır.

Endüstriyel tasarım tescil sistemi, itiraza dayalı incelemesiz bir sistemdir.

Koruma Süresi

Tescilli bir tasarımın koruma süresi 5 yıldır. Bu sürenin bitiminden 6 ay öncesinde ve cezalı harç yatırılarak 6 ay sonrasında tasarım tescilleri yenilenmekte olup bu sürenin geçmesinden sonra yenileme yapılmamışsa tescilli tasarım düşmektedir. Endüstriyel tasarım tescilleri en fazla 5 kere yenilenebilir. Yani toplam koruma süresi yenilendiği takdirde 25 yıldır.

Ø       Yenilemelerin Takibi

Ø       Tasarım Devir

Ø       Tasarım Lisans

Ø       Tasarım Sahibiyle İlgili Değişiklikler

Ø       Tasarım Bülteni İtirazı veya Savunma Yapılması

Yenilemelerin Takibi : 

Tescilli tasarımların koruma süresi tasarımın tesciline başvurma tarihinden itibaren 5 yıldır. Tasarımlar 5 yıl arayla yenilenerek 25 yıla kadar uzatılabilir. 5’er yıllık dönemlerle tasarım hakkı sahibinin ve vekilinin talebi üzerine yenileme ücreti verilerek tasarım tescili yenilenir. Yenileme ücretinin ödenmesi ve yenileme talebinin yapılması, koruma süresinin sona erdiği ayın son gününden önceki 6 ay içerisinde geçekleştirilir. Bu sürenin kaçırılması halinde yenileme ek ücret ödenerek yapılır.

Tasarım Devir : 

Tasarım hakkı sahibi kendi isteği doğrultusunda tasarım hakkını bir başkasına devredebilir.

Çoklu başvurularda, tasarımların tümü veya bir kısmı devredilebilir.Tasarım devir işlemi için; noter onaylı devir sözleşmesi gereklidir.

Tasarım Sahibiyle İlgili Değişiklikler :

 Tasarım sahibi tasarımını tescil ettirdikten sonra tesciliyle ilgili bazı hususların değişikliğini talep edebilir. Örneğin unvanının, firmasının çeşidinin (nev’i) ,adresinin değişmesi, şirket birleşmesi durumları, ayrıca bunlarla birlikte tasarım sahibinin ölümü halinde, mirasçılara intikal ettirilmesi veya tasarımın iptali gibi değişikliklerin TPE Tasarımlar Sicil Dairesi’nde de değiştirilmesi ve buna yönelik kayıt   ettirilmesi      gerekir.


Değişikliğin nedeninin aynı olması kaydıyla, değişiklik talebi bir veya daha fazla tasarım tesciline ve başvurusuna ilişkin ise bu durumda tescil ve/veya başvuru sayısına bakılmaksızın tek bir başvuruyla işlem gerçekleştirilir.

v      Unvan değişikliği kaydı için; unvan değişikliğini gösterir Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi

v      Nevi (şirket türü) değişikliği kaydı için;  nevi değişikliğini gösterir Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi

v      Adres değişikliği için; adres değişikliğini gösterir Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi gereklidir.

v      Şirket birleşmesinin kaydı için; birleşmeyi gösterir belge aslı ya da noter tasdikli sureti gereklidir.

Tasarım Bülteni İtirazı veya Savunma Yapılması : 

554 Sayılı Endüstriyel Tasarımların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca, bir tasarım tescil başvurusu, başvuru aşamasında "yenilik" ve "ayırt edici nitelik" kriterlerine göre incelemeye tabi tutulmamaktadır. Bu nedenle endüstriyel tasarım tescili, uluslararası düzeyde bir kaç ülke dışında genel kabul görmüş itiraza dayalı ‘incelemesiz’ (yenilik ve ayırt edici nitelik açısından) bir sistem olarak tanımlanmaktadır.

Tasarım başvurusu şekli incelemeyi müteakiben Endüstriyel Tasarımlar Resmi Bülteni’nde 6 ay süre ile yayınlanır. Üçüncü kişilerin, yayın tarihinden itibaren 6 ay içerisinde tasarım başvurusuna itiraz etme hakkı bulunmaktadır.

Her ay yayınlanan tasarım bültenleri firmamız uzmanlarınca incelenerek, müvekkillerimize ait birebir ya da benzer başvurular tespit edilmekte ve itiraz haklarının bulunduğu konusunda bilgi verilmektedir. Müvekkillerimizin talebi doğrultusunda yayınlanan tasarımlara itiraz dosyası, gelen itirazlara da karşıt görüş bildirme dosyası hazırlanarak TPE’ye sunulmaktadır.

Yapılan birebir ya da benzer başvuruya itiraz edilmemesi durumunda bu başvuru tescile bağlanmaktadır. Bu aşamadan sonra sadece endüstriyel tasarım tescil belgesi iptali davası açılması yolu söz konusu olmaktadır. Bu dava da itiraza nispeten oldukça maliyetli ve uzun süreli bir işlem olması nedeniyle, tasarım takibinin  gerekliliği büyük önem teşkil eder.

Başvuru Dilekçesi

Tarafımızca hazırlanıp T.P.E.’ne verilecektir.

Tasarımcı Beyanı

“Tasarım Talep Hakkının Elde Edildiğinin Beyanı” tarafımızca doldurulacaktır.

Tasarım Örneği

Her bir tasarım için  1 adet 8x8 cm ebadında görsel anlatımı gösteren fotoğraf hazırlanır.

Tarifname 

Tasarımı detaylarıyla anlatan tarifname, tarafınızdan alacağımız bilgiler doğrultusunda hazırlanacaktır.

Faaliyet Belgesi

Ticaret Odası’ndan veya Vergi Dairesi’nden alınabilir. 

İmza Sirküleri

İmza Sirkülerinin orijinali veya noter tasdikli sureti gerekmektedir.

Vekaletname

Vekaletname örneği Formlar bölümünde olup; noter onayı gerekmemektedir.